agressie-collegas

11 tips hoe om te gaan met agressie van collega’s


In onze agressietrainingen omgaan met verbale agressie onthullen medewerkers regelmatig dat agressie van collega’s (in de vorm van pesten, intimidatie en discriminatie) veel voor komt. Dit wordt als heel ernstig ervaren, juist omdat je van collega’s steun en vertrouwen verwacht.

Hoe vaak komt agressief gedrag van collega’s op het werk voor?

In opdracht van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) heeft TNO alle cijfers rondom ongewenst gedrag op het werk verzameld in de factsheet Pesten, intimidatie, en discriminatie op het werk (2015). Ruim 1,2 miljoen werknemers hebben te maken met pesten, (seksuele) intimidatie en discriminatie op het werk. Van alle werknemers heeft:

  • 11,1% te maken met intimidatie
  • 8% te maken met pesten
  • 4,7% te maken met discriminatie
  • 1,8% te maken met seksuele intimidatie
  • 0,4% te maken met lichamelijk geweld

Sommige werknemers ervaren verschillende vormen van ongewenst gedrag naast elkaar. De kans op burn-out klachten is twee keer zo hoog wanneer werknemers te maken hebben met hoge werkdruk én ongewenst gedrag, dan bij alleen hoge werkdruk. Hoge werkdruk en hoge emotionele belasting verhogen de kans op ongewenst gedrag in organisaties.

Ongewenst gedrag komt in alle sectoren voor. Gemiddeld neemt een slachtoffer van ongewenst gedrag 7 extra verzuimdagen op. De kosten hiervoor bedragen 1,7 miljard euro.

Naast de financiële gevolgen van extra verzuim, leidt ongewenst gedrag ook tot een slechte sfeer en verminderde betrokkenheid met een verminderde productiviteit en efficiëntie.

Wat is ongewenst gedrag?

Ongewenst gedrag kan in elke professionele werkomgeving voorkomen. Het gaat hierbij om situaties in de omgang tussen personen in de werkomgeving die als ongewenst worden beschouwd.

Pesten

Pesten is herhaald ongewenst negatief gedrag, waartegen niemand in staat is zich te verdedigen. Pestgedrag kan gericht zijn op de persoon, zoals: steeds kleinerende en vernederende opmerkingen maken, voortdurend kritiek geven, fysiek aanvallen of bedreigen met geweld. Pestgedrag kan ook achter iemands rug om plaatsvinden, zoals: iemand isoleren, buitensluiten en negeren of roddelen, het verspreiden van kwaadaardige geruchten, leugens en valse beschuldigingen.

Discriminatie

Is er sprake van ongelijke behandeling? Of het achterstellen of uitsluiten van mensen op basis van persoonlijke kenmerken? Dan is er sprake van discriminatie. Discriminatiegronden zijn onder andere:

  • Ras
  • Nationaliteit
  • Geslacht
  • Seksuele geaardheid
  • Godsdienst of levensbeschouwing
  • Handicap of chronische ziekte
  • Leeftijd
  • Soort contract (vast of tijdelijk)

Seksuele intimidatie

Seksuele intimidatie op het werk is elke vorm van seksuele toenadering, verzoeken om seksuele gunsten of ander seksueel getint (verbaal, non- verbaal of fysiek) gedrag in de werkomgeving, die als ongewenst worden ervaren.

Verbaal
Hierbij kun je denken aan seksueel getinte opmerkingen, grappen en toespelingen.

Non-verbaal
Bijvoorbeeld het tonen van seksueel getinte of pornografische afbeeldingen (ook via de e-mail, WhatsApp of sms), staren of seksueel gerichte gebaren.

Fysiek
Hieronder verstaan we alle vormen van ongewenst lichamelijk contact. Dit kan een arm om de schouder zijn, beetpakken, knijpen, zoenen, aanranden of zelfs verkrachten. In iemands ‘comfortzone’ komen kan ook een vorm van fysieke seksuele intimidatie zijn.

Hoe herken je agressie van collega’s naar jou toe?

  • Gebruik je intuïtie (intuïtie is een combinatie van kennis en levenservaring)
  • Je lichaam geeft stresssignalen: onbehagelijk gevoel in je maagstreek, verhoogde ademhaling, zweten
  • Het gedrag van de collega of baas is vaker (op korte of langere termijn) negatief gericht naar jou dan naar andere collega’s in het team
  • Het gedrag van de collega gaat objectief over de grens; ongewenste uitspraken, aanrakingen enzovoorts
  • Je voelt je boos, onmachtig en/of angstig
  • Je gaat met een zwaar gevoel naar huis en met tegenzin naar je werk
  • Je piekert er over tijdens je werk en privé-leven.

11 Tips om agressie van collega’s te stoppen

  1. Geloof in je zelf; je bent het waard om jezelf niet te laten pesten
  2. Schaam je niet, het kan iedereen overkomen
  3. Begrens zo snel mogelijk (na de eerste grensoverschrijding)
  4. Begrens het gedrag door in gesprek te gaan met de agressieve collega en geef met een ik-boodschap aan hoe jij het gedrag van de ander beleeft. (Dit mag ook op een ander moment dan tijdens de agressieve uiting, de meeste mensen reageren immers secundair)
  5. Een ik-boodschap is als volgt opgebouwd: (A) Beschrijf de situatie, bijvoorbeeld: “Je raakte gisteren mijn schouder aan tijdens het teamoverleg.” (B) Beschrijf jouw beleving, bijvoorbeeld: “Ik ervaarde het aanraken van mijn schouder als intimiderend.” (C) Beschrijf het gevolg, bijvoorbeeld: “Ik raakte er door in de war en kon me niet meer concentreren tijdens het overleg.” (D) Geef de grens aan, bijvoorbeeld: “Ik wil niet meer dat je me aanraakt.” (E) Maak contact, bijvoorbeeld: wachten tot de ander reageert, bij enig geweten zal de ander toegeven dit niet meer te doen, bij de gewetenlozen heb je duidelijk een grens aangegeven waardoor het voor de ander niet zo makkelijk is om het nog een keer te doen.
  6. Vertel het je leidinggevende (als deze te vertrouwen is). Zijn/haar taak is om je te steunen.
  7. Bij herhaling: kort waarschuwen en aan de afspraak houden.
  8. Herhaling na de “ik boodschap en waarschuwing” melden bij P&O en of vertrouwenspersoon. Je kunt met behulp van hen misschien wel doordringen bij de agressor.
  9. Melden in het agressie registratie systeem Melding Incident Collega’s (MIC). Dit is belangrijk omdat je meestal niet de enige bent in de organisatie die ongewenst benaderd wordt door deze collega. Met meerdere meldingen kan de organisatie stappen zetten naar deze “rotte appel”.
  10. Indien dit allemaal niet werkt: aangifte doen bij de politie.
  11. Complex is pestgedrag van je baas naar jou. Je bent afhankelijk van hem of haar. Je kunt altijd naar P&O, een vertrouwenspersoon of de baas van de baas. Indien er niets aan te doen is via bovenstaande stappen is het soms verstandiger om voor een andere baan (baas) te gaan.

0 reacties

Laat een antwoord achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

*

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.